Notes muzyczny nr 19

OD REDAKCJI

Na początku tomu zapraszamy do lektury obszernego artykułu Justyny Wójcikowskiej, poświęconego tańcom wybranym z siedmiu ksiąg DanceriesPierre’a Attaingnanta, publikowanych w Paryżu w latach 1530-1557. Autorka analizuje wybrane utwory pod kątem pierwowzorów wokalnych w postaci popularnych ówcześnie polifonicznych chansons, wprowadzając Czytelników w tajniki technik aranżacji i praktyki wykonawczej z perspektywy muzyka wykonującego ten typ repertuaru w konsortach fletów renesansowych podłużnych i poprzecznych. Artykuł oprócz oryginalnej wersji publikowany jest także w przekładzie na język esperanto.

Centralne miejsce w niniejszym numerze półrocznika zajmują teksty poświęcone muzyce polskiej XIX i XX wieku. Pierwszym z nich jest artykuł Małgorzaty Grajter, dotyczący zagadnień transkrypcji, parafraz i nowoczesnych aranżacji wokalnych utworów Stanisława Moniuszki. Co szczególnie interesujące, autorka zwraca uwagę na zmieniającą się rolę tego rodzaju opracowań na przestrzeni wieków, a także stawia pytanie o możliwość traktowania różnych wersji utworów jako swego rodzaju odpowiednika tłumaczeń dzieł literackich na różne języki.

Związki muzyki z literaturą są także przedmiotem zainteresowania Jana Bielaka. W tekście poświęconym Sześciu pieśniom do słów Kazimierza Tetmajera op. 2 Karola Szymanowskiego śledzi on genezę powstania tych interesujących, choć niewielkich rozmiarami utworów, zmiany dokonywane przez kompozytora w poszczególnych wersjach, a także rolę związków słowno-muzycznych. Z kolei Agnieszka Szynk podejmuje w swoim artykule próbę analizy Concertina darmstadzkiego – jednego z ciekawszych, a zarazem mało znanych dzieł związanego z Łodzią kompozytora i dyrygenta Zdzisława Szostaka, który jest znacznie powszechniej rozpoznawalny jako twórca muzyki filmowej.

Wątkom biograficznym postaci ważnych dla muzyki polskiej w XX wieku poświęcone zostały dwa artykuły. Aleksandra Bęben zaprasza Czytelników do zajrzenia w głąb tytułowej „teki” Feliksa Halperna (1866-1942), pianisty, kompozytora i niezwykle wpływowego i opiniotwórczego krytyka muzycznego działającego w Łodzi w I połowie XX wieku, obecnie nieco zapomnianego. Z kolei Alicja Wardęcka-Gościńska kontynuuje rozpoczętą w poprzednich artykułach opowieść o życiu Witolda Friemanna, tym razem umożliwiając nam poznanie jego niepublikowanej dotąd korespondencji z Adamem Mitchą i Kazimierzem Brończykiem.

W dziale Vidpunkto Czytelnicy znajdą tym razem esej polemiczny Marka Nahajowskiego poświęcony wybranym problemom historycznego wykonawstwa muzyki dawnej, a w szczególności trudności pogodzenia ideału możliwie wiernego odtwarzania brzmienia utworów poprzednich stuleci z realiami współczesnego życia koncertowego, poddanego bezlitosnemu często naciskowi rynku.

W dziale Miscellaneów zamieszczone zostały dwa teksty. Pierwszy, opracowany przez Marzenę Rosińską, przedstawia historię i konteksty Opolskich Dni Oratoryjnych, czyli festiwalu odbywającego się w Opolu w latach 1973-2014, drugi natomiast zawiera rozważania ukraińskiej pianistki Tetiany Molchanovej na temat interpretacji dzieł kameralnych Wolfganga Amadeusa Mozarta.

Na łamach czerwcowej edycji „Notesu Muzycznego” prezentujemy ponadto dwie recenzje książki Beaty Stróżyńskiej Symfonia w XVIII-wiecznej Polsce. Teoria, repertuar i cechy stylistyczne (Łódź 2015), z których jedna została opracowana przez prof. dr hab. Teresę Malecką, a druga przez dra hab. Tomasza Jasińskiego, prof. UMCS.

Tradycyjne kronikarskie zestawienie najważniejszych wydarzeń artystycznych i naukowych związanych z łódzką Akademią Muzyczną, przygotowane przez Martę Włodarczyk, zostało dopełnione sprawozdaniem Aleksandry Nawe z konferencji Dzieła kameralne Wolfganga Amadeusa Mozarta oraz związanego z nią Mistrzowskiego Kursu Kameralnego prof. dr hab. Tetiany Molchanovej, który odbył się w naszej uczelni w styczniu 2023 r.

Numer zamyka kolejna odsłona Laboratorium, którą przygotowała dla nas Ewa Mrowca, prezentując tym razem klawesyn Johanna Christopha Fleischera z ok. 1710/1724 przechowywany w Musikinstrumenten-Museum w Berlinie.