Notes muzyczny nr 11

SŁOWO OD REDAKCJI

W jedenastym numerze Notesu Muzycznego zapraszamy Czytelników do lektury tekstów o muzyce, reprezentujących tym razem dość szerokie spektrum tematyczne. Bieżący tom periodyku rozpoczyna się artykułem Marka Nahajowskiego poświęconym kadencjom w muzyce renesansu i wczesnego baroku. Autor tego artykułu – teoretyk muzyki i instrumentalista, specjalizujący się w grze na fletach podłużnych, omawia problematykę historycznych formuł kadencyjnych w kontekście ówczesnej teorii muzyki i praktyki kompozytorskiej, ilustrując swoje wywody przykładami fragmentów kompozycji Giovanniego Bassano, Florentia Maschery i Girolama Frescobaldiego. Z kolei artykuł Marka Pilcha, dotyczący zagadnienia realizacji różnic dynamicznych w muzyce klawesynowej II połowy XVIII wieku w świetle zaleceń ważniejszych szkół instrumentalnych tego okresu (J. J. Quantz, C. Ph. E Bach, D. G. Türk), jest kontynuacją wcześniejszych rozważań autora (Klawesyn czy fortepian? Różne koncepcje w wykonawstwie muzyki klawiszowej XVIII wieku, Notes Muzyczny nr 1(9) 2018) na temat możliwości i sposobów wykonywania na klawesynie muzyki okresu klasycznego, kojarzonej współcześnie z fortepianem.

W niniejszym numerze czasopisma zamieszczamy trzecią i zarazem ostatnią część cyklu artykułów Joanny Owczarek-Ciszewskiej, traktujących o instrumentach z mechanizmem młoteczkowym i ich roli w kształtowaniu się stylu kompozytorskiego utworów na instrumenty klawiszowe w latach 1730-1780. Czytelników zainteresowanych tą tematyką zachęcamy do lektury odnośnych artykułów zamieszczonych w dwóch poprzednich edycjach półrocznika (Notes Muzyczny nr 1(9) i 2(10) 2018).

Aleksandra Gajecka-Antosiewicz, polska klawesynistka, specjalizująca się w wykonywaniu muzyki współczesnej, podejmuje się na łamach bieżącegonumeru zadania charakterystyki polskiej muzyki klawesynowej skomponowanej w latach 1936-2016. Artykuł ten ma związek z II Seminarium współczesnej muzyki klawesynowej „Klawesyn bez granic”, które odbyło się w styczniu 2019 roku w łódzkiej Akademii Muzycznej (sprawozdanie z przebiegu tego seminarium znajduje się w dziale kronik niniejszego wydania).

Zapraszamy również do lektury dwóch artykułów na temat polskiej muzyki kameralnej na skrzypce i fortepian, powstałych na podstawie referatów wygłoszonych podczas konferencji „Polska muzyka kameralna I połowy XX wieku: źródła, style, interpretacje”, która to konferencja odbyła się w łódzkiej Akademii Muzycznej, w grudniu 2018 r. Pierwszy z tych artykułów to tekst Tomasza Króla traktujący o sonatach skrzypcowych I. J. Paderewskiego, Z. Stojowskiego, K. Szymanowskiego, H. Melcera-Szczawińskiego, które to utwory, zdaniem autora, mogą stanowić reprezentatywne przykłady kształtowania emocji w muzyce. W drugim ze wspomnianych artykułów Aleksandra Szwejkowska-Belica rozważa wpływ stylistyki Karola Szymanowskiego na twórczość polskich kompozytorów XX wieku, na przykładzie Suity polskiej Szymona Laksa.

Godnym zwrócenia uwagi jest artykuł Hanny Holeksy, zatytułowany Pianista-akompaniator: blaski i cienie, pułapki i schematy. Autorka omawia w nim różne aspekty związane ze specyfiką pracy pianisty-akompaniatora. Są to m.in. takie kwestie jak przymus opanowania dużej ilości utworów w krótkim czasie i wynikające z tego konsekwencje (niedogodności), a także sposoby radzenia sobie w trudnych sytuacjach bez konieczności rezygnacji z przejawów artystycznej indywidualności. Znana już Czytelnikom Agnieszka Roguska, analizująca na łamach Notesu Muzycznego związki pomiędzy muzyką i literaturą, zajęła się tym razem zagadnieniem roli muzyki w postmodernistycznej powieści Herberta Rosendorfera Budowniczy ruin.

W dziale kronik, oprócz zestawienia wydarzeń artystycznych z okresu styczeń- czerwiec 2019 r., opracowanego przez Łukasza Kwiatkowskiego, Czytelnicy znajdą tekst Marka Pilcha prezentujący odrestaurowane w 2018 roku organy firmy Sauer/Walcker z Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Katowicach, sprawozdanie Anny Liszewskiej z konferencji „Polska muzyka kameralna I połowy XX wieku: źródła, style, interpretacje”, notkę Dominiki Maszczyńskiej o I Międzynarodowym Konkursie Realizacji Basso Continuo i Partimento, relację Aleksandry Nawe z XX Łódzkiego Międzynarodowego Konkursu Muzyki Kameralnej im. Kiejstuta Bacewicza oraz sprawozdanie Aleksandry Gajeckiej-Antosiewicz z II Seminariumwspółczesnej muzyki klawesynowej „Klawesyn bez granic”.

Bieżący numer zamyka kolejny odcinek „Laboratorium” Ewy Mrowcy, poświęcony tym razem Wandzie Landowskiej i klawesynowi Pleyela.

Życzymy miłej lektury!